Bedrijf StartenStarten of overnemen

Deel 3

Kosten vergelijken

Zelf beginnen lijkt goedkoper omdat de koopsom ontbreekt. Wie de aanloopperiode meerekent, komt vaak op een ander beeld uit.

De zichtbare kosten

Bij een start bestaan de kosten uit inschrijving, inrichting, voorraad of gereedschap, een website en marketing. Bij een overname bestaan ze uit de koopsom, het werkkapitaal en de begeleiding. Die tweede lijst oogt hoger, maar staat tegenover een bedrijf dat vanaf de eerste dag omzet maakt.

KostenpostZelf beginnenOvernemen
Inschrijving HandelsregisterEenmalig, tientallen euro'sVaak niet van toepassing
KoopsomGeenDe grootste post, meestal een veelvoud van de winst
WerkkapitaalBeperkt bij de start, groeit meeDirect nodig voor voorraad en debiteuren
Inrichting en middelenVolledig zelf op te bouwenAanwezig, staat in de balans
Marketing om te beginnenSubstantieel, er is nog geen naamsbekendheidLager, er is bestaand verkeer en een klantenbestand
Advies en juridischBeperktWaardering, contract en due diligence
Eigen inkomen in de aanloopMaanden tot jaren zelf te dragenUit de bestaande kasstroom

De post die het vaakst vergeten wordt

Het eigen inkomen tijdens de aanloopperiode is bij een start de grootste verborgen kostenpost. Een bedrijf dat pas na anderhalf jaar kostendekkend draait, kost achttien maanden aan levensonderhoud. Bij een modaal huishouden loopt dat bedrag al snel op tot een bedrag dat vergelijkbaar is met de koopsom van een klein bedrijf.

Daar komt bij dat een startende ondernemer die achttien maanden ook zelf moet financieren. Een bank financiert geen levensonderhoud, een verkoper die meefinanciert bij een overname doet dat indirect wel, doordat het bedrijf vanaf dag een salaris kan uitbetalen.

Werkkapitaal bij een overname

Werkkapitaal is het geld dat vastzit in voorraad en openstaande facturen, verminderd met wat er nog aan leveranciers openstaat. Bij een overname wordt vaak alleen naar de koopsom gekeken, terwijl het werkkapitaal er bovenop komt. Een groothandel met veel voorraad vraagt daardoor een fors hoger totaalbedrag dan de koopsom suggereert.

De afspraken hierover horen expliciet in de koopovereenkomst thuis. Wat daar speelt staat op de pagina activa of aandelen.

Kosten van een webshop

Bij webshops ligt de verhouding anders. Een webshop opzetten kan technisch gezien voor een paar honderd euro per jaar, met een abonnement op een platform en een domeinnaam. De kosten zitten in voorraad, in fotografie en content, en vooral in het verwerven van bezoekers. Adverteren en vindbaarheid opbouwen kost in de meeste niches meer dan de techniek.

Een bestaande webshop overnemen betekent betalen voor precies dat wat het duurst is om zelf op te bouwen: verkeer, klantenbestand, reviews en positie in zoekresultaten. Het aanbod van webshops en e-commercemerken staat op WebshopOvername.nl. Een eerste indicatie van de waarde geeft de rekentool voor webshops.

Rekenvoorbeeld

Twee ondernemers beginnen in dezelfde branche, met hetzelfde doel: een eigen inkomen van 60.000 euro per jaar.

Ondernemer A start zelfOndernemer B neemt over
Investering jaar 125.000 euro opbouw en marketing180.000 euro koopsom en kosten
Eigen inkomen jaar 10 euro60.000 euro
Eigen inkomen jaar 220.000 euro60.000 euro
Eigen inkomen jaar 355.000 euro65.000 euro
FinancieringEigen middelenBank, eigen inbreng en vendor loan
Kans dat het bedrijf na vijf jaar nog bestaatOngeveer de helft, volgens Nederlands onderzoekRuim 90 procent, volgens Nederlands onderzoek

Het voorbeeld is een illustratie, geen norm. De verhoudingen verschillen sterk per sector en per bedrijf. De strekking blijft: de koopsom is niet het enige bedrag dat telt, en gemiste inkomsten tellen mee.