Voorkeur tegenover uitkomst
De Eurobarometer-enquete naar ondernemerschap laat een duidelijke voorkeur zien: 65 procent van de ondervraagden zou liever zelf een bedrijf opstarten, 35 procent zou liever een bestaand bedrijf overnemen. De uitkomsten per route wijzen de andere kant op.
| Onderzoek | Overgenomen bedrijven | Startups |
|---|---|---|
| Oostenrijks onderzoek, nog operationeel na vijf jaar | 96 procent | 75 procent |
| Nederlands onderzoek, nog bestaand na vijf jaar | ruim 90 procent | ongeveer de helft |
Het Nederlandse onderzoek komt van lector Lex van Teeffelen, verbonden aan Hogeschool Utrecht, die al jaren onderzoek doet naar bedrijfsoverdrachten en opheffingen in het Nederlandse MKB.
Overnames en werkgelegenheid
De Europese Commissie onderzocht de markt voor overnames van kleinere ondernemingen. Op Europees niveau gaat het om ongeveer 610.000 overnames per jaar van bedrijven tot 10 miljoen euro omzet. Daar zijn miljoenen banen mee gemoeid.
Een opvallende uitkomst uit datzelfde onderzoek: een geslaagde overname levert gemiddeld vijf banen op, terwijl een startup er gemiddeld twee oplevert. Overnames van kleine bedrijven vormen de meerderheid van alle deals, maar krijgen een fractie van de aandacht.
De Nederlandse bedrijvenpopulatie in 2026
KVK publiceerde op 17 april 2026 de cijfers over het eerste kwartaal. Op 31 maart 2026 stonden er 2.601.125 bedrijven in het Handelsregister, 0,9 procent meer dan een jaar eerder. Het aantal starters lag 2,0 procent hoger dan in het eerste kwartaal van 2025, het aantal stoppers 7,2 procent lager en het aantal faillissementen 10,9 procent lager.
Die cijfers volgden op een jaar met historisch lage groei. Voor kopers is vooral het aantal stoppers relevant: elke stopper is een bedrijf dat opgeheven wordt in plaats van overgedragen.
Wie er wil stoppen
Ipsos I&O ondervroeg voor de ABN AMRO Sectorprognoses 2026-2027 een groep van 519 ondernemers. Ruim twee derde wil binnen tien jaar stoppen met ondernemen. Van hen heeft 22 procent geen concrete opvolgingsplannen en zoekt 20 procent al naar een opvolger zonder resultaat. Het onderzoek verscheen op 11 februari 2026.
De vergrijzing zit ook in de leeftijdsopbouw: bijna 13 procent van de ondernemers is 65 jaar of ouder, tegenover 7 procent in 2010.
Wat bedrijven opbrengen
De Overname Barometer van Brookz en Dealsuite, gebaseerd op een enquete onder 291 Nederlandse overnameadviesbureaus, kwam in februari 2026 uit op een gemiddelde EBITDA-multiple van 5,0 voor de tweede helft van 2025. Het onderzoek gaat over bedrijven met een omzet tussen 0,5 en 50 miljoen euro.
| Sector | Gemiddelde EBITDA-multiple, tweede helft 2025 |
|---|---|
| Softwareontwikkeling | 7,5 |
| IT-dienstverlening | 6,7 |
| Zorg en farmacie | 6,5 |
| Gemiddelde over alle sectoren | 5,0 |
| Horeca, toerisme en recreatie | 3,3 |
| Retail | 2,5 |
Uit hetzelfde onderzoek: het aantal transacties lag in de tweede helft van 2025 8 procent hoger dan in de eerste helft, de gemiddelde leeftijd van verkopende ondernemers daalde van 59 jaar in 2015 naar 54 jaar in 2025, en 30 procent van de trajecten duurt inmiddels langer dan een jaar.
Wat een multiple betekent en waarom hij per sector zo sterk verschilt staat op de pagina multiples. Een eerste eigen berekening kan met de rekentool.
E-commerce in cijfers
Voor wie een webshop overweegt is de Thuiswinkel Markt Monitor de standaardbron. In 2025 gaven Nederlandse consumenten 35,7 miljard euro uit in webwinkels, 1 procent minder dan in 2024. De bestedingen aan producten stegen met 2 procent, die aan diensten daalden met 5 procent. Het aantal online aankopen bleef vrijwel gelijk op 347 miljoen.
Een markt die op productniveau licht groeit en op dienstenniveau krimpt vraagt om nuance in elk businessplan dat met een groeipercentage rekent. De pagina checklist webshop beginnen gaat daar verder op in.
Verantwoording
De cijfers hierboven komen uit gepubliceerd onderzoek van de Europese Commissie, KVK, Ipsos I&O in opdracht van ABN AMRO, Brookz en Dealsuite, Thuiswinkel.org en het werk van lector Lex van Teeffelen. Onderzoek veroudert: bij elk cijfer staat het jaar waarop het betrekking heeft.